สมัยกรุงรัตนโกสินทร์

                เป็นประวัติศาสตร์ที่สำคัญมากช่วงหนึ่งในประวัติศาสตร์ไทย  ประวัติศาสตร์สมัยรัตนโกสินทร์โดยทั่วไปจะหมายถึงช่วงเวลาระหว่าง  พ.ศ.  2325 – 2475  และเรียกช่วงเวลาหลังจากการเปลี่ยนแปลงการปกครองเมื่อวันที่  24  มิถุนายน  2475  จนถึงปัจจุบันว่าประวัติศาสตร์สมัยใหม่  หรือประวัติศาสตร์ไทยยุคประชาธิปไตย  เริ่มเมื่อสมเด็จพระยามหากษัตริย์ศึกษาได้รับการสนับสุนนจากขุนนางและประชาชนให้ปราบดาภิเษกขึ้นเป็นปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์จักรี  และมีพระมหากษัตริย์สืบสันติวงศ์เป็นลำดับมาจนถึงปัจจุบัน  รวม  9  พระองค์

                ลักษณะสังคม   ถือแบบอย่างกรุงศรีอยุธยา

                ลักษณะเศรษฐกิจ  รายได้ของแผ่นดินได้จากภาษีอากรในประเทศและภาษีขาเข้า

                ด้านการศึกษา  พระบาทสมเด็กพระพุทธเลิศหล้านภาลัย  โปรดให้สร้างโรงทานเพื่อใช้เป็นที่ถวายอาหารแด่พระภิกษุสามเณร  แสดงธรรมเทศนา  และใช้เป็นที่พระราชทานทรัพย์แก่คนชรา  คนยากจน  คนพิการ  และเด็ก  นอกจากนี้ยังใช้เป็นโรงเรียนสอนหนังสือ  จึงนับได้ว่าโรงทานคือโรงเรียนหลวงแห่งแรก

                ด้านวัฒนธรรมและศิลปกรรม  พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกทรงโปรดให้รื้อฟื้นวัฒนธรรม  ประเพณีต่างๆ  เช่น  พระราชพิธีลบรมราชาภิเษก  พระราชพิธีโสกัณฑ์  (โกนจุก)  การเล่นสักวา

หลักฐานทางประวัติศาสตร์รัตนโกสินทร์

                1.  หลักฐานชั้นต้น  เช่น พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์  หนังสือประชุมพงศาวดาร  ประชุมหมายรับสั่งสมัยรัตนโกสินทร์   จดหมายเหตุ  กฎหมายตราสามดวง  ประชุมประกาศรัชกาลที่  4  และราชกิจจานุเบกษา  พระราชหัตถเลขา

                2.  หลักฐานชั้นรองที่สำคัญ ๆ ได้แก่  ชุมนุมพระบรมราชาธิบาย  วรรณคดีและโบราณคดี  ประชุมพระราชนิพนธ์พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว  และพระราชนิพนธ์พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว  รวมทั้งชุมนุมพระนิพนธ์พระเจ้าบรมวงศ์เธอสมเด็จพระยาดำรงราชานุภาพ  ที่มีเป็นจำนวนมากและทรงคุณค่าที่สำคัญ  ได้แก่  ไทยรบพม่า  เทศาลภิบาล  ความทรงจำ  ลัทธิธรรมเนียมต่างๆ  นิทานโบราณคดี ฯลฯ  หลักฐานที่สำคัญอื่นๆ  ได้แก่  หนังสือพิมพ์และวารสารร่วมสมัย  เช่น  Bangkok  Calender Bangkok  Recorder  Bangkok Time  คอร์ต สยาม  นอกจากนี้มีหลักฐานและหนังสือซึ่งเขียนโดยชาวต่างประเทศ  เช่น  เอการของเฮนรี่เบอร์นี่  จอห์นครฟ

เฟิร์ด  แฮรี่  ปากส์  เทาเซนต์  แฮรีส  บันทึกรายวันของ  เซอร์จอร์นเบาว์ริ่ง  และหนังสือ  “เล่าเรื่องกรุงสยาม”  ของ บาล เลกัวซ์ ฯลฯ